IJzer is een niet edele Metaalsoort en wordt als element aangeduid met Fe, dit staat voor Ferro. Sommigen zeggen dat de naam IJzer afgeleid is van het Latijns ‘Ferrum’. Rond 4000 voor Christus werd IJzer al gebruikt in het Oude Egypte voor speerpunten en ornamenten. Tussen de 12de en de 10de eeuw vóór Christus, nam IJzer de plaats van Brons over.
Het is het meest voorkomende Metaal op Aarde. Het maakt ongeveer 5% van de Aardkorst uit en 35% van de Aardkern. IJzer wordt gewonnen uit Erts. Wanneer uit IJzererts de verontreiniging zoals kalksteen, leem, zand en mergel zijn verwijderd, ontstaat er Ruwijzer. Dit Ruwijzer bevat 3 tot 4,5 procent Koolstof. Dit hoge Koolstofpercentage zorgt ervoor dat het Ruwijzer heel broos is en het daardoor geen goede mechanische eigenschappen heeft om het in constructies te verwerken. Daarnaast bevat Ruwijzer ook andere elementen zoals Zwavel, Fosfor en Silicium.
Om de mechanische eigenschappen van Ruwijzer te verbeteren moet het Koolstofpercentage omlaag worden gebracht. Wanneer het koolstofpercentage tussen de 0,1 en 1,7 procent is, worden de eigenschappen van het materiaal aanzienlijk verbeterd en ontstaat er Staal.
In het begin van de 20e eeuw voerde de Franse scheikundige Gabriel Bertrand experimenten uit waaruit bleek dat IJzer, samen met andere mineralen, in zeer kleine hoeveelheden (sporenelementen) in het lichaam aanwezig is en een essentiële functie heeft in de menselijke gezondheid. IJzer wordt hoofdzakelijk geabsorbeerd in de dunne darm en draagt bij tot alle zuurstoftransporten in het lichaam, de aanmaak van bloedcellen en hemoglobine, het energiemetabolisme, het immuun afweermechanisme, het ontwikkelen en in stand houden van cognitieve functies, …
IJzer werkt als stimulator en fungeert als energiebron. IJzer symboliseert brute kracht, maar ook duurzaamheid en hardheid. IJzer maakt actief, geeft kracht, bescherming, doorzettingsvermogen, moed en maakt assertief. IJzer is traditioneel verbonden met Mars, de Romeinse oorlogsgod. Maakt ook eerlijk en oprecht, stimuleert de geestelijke verwerking en maakt innerlijk kalm. Het maakt alert.
Gebrek aan IJzer in het organisme maakt de mens zwak, lusteloos, inactief.
In sommige culturen wordt IJzer beschouwd als duister.
IJzer wordt geassocieerd met de basischakra, heiligbeenchakra en zonnevlechtchakra.